Hungary dự kiến trình dự luật thuế tài sản trong tháng 10

Chính phủ Hungary dự kiến trình dự luật thuế tài sản lên quốc hội vào tháng 10/2026. Hiện mới có một nghị quyết được công bố ngày 14/5/2026, yêu cầu chuẩn bị quy định pháp luật, cùng các phát biểu của bộ trưởng và thông tin từ giới chuyên môn về nội dung có thể được đưa vào. Dự luật chưa được trình và chưa có văn bản dự thảo nào được công bố. Ngày bắt đầu áp dụng cũng chưa được ấn định: EY ghi nhận 1/1/2027 là thời điểm dự kiến nhưng vẫn cần được xác nhận; Andersen không đưa ra ngày bắt đầu áp dụng trong bài viết tháng 7 và chỉ nhận định rằng tiến độ chuẩn bị cho thấy các quy định có thể được đưa vào khuôn khổ ngân sách năm 2027.

Nội dung thực sự đã được yêu cầu

Văn bản đang có hiệu lực là nghị quyết 1147/2026. (V. 14.) Korm. határozat. Khi bài viết được thực hiện, trang công báo không thể truy cập vì chứng thư số mà magyarkozlony.hu cung cấp lại bao phủ một tên máy chủ khác. Vì vậy, nội dung dưới đây dựa trên hai báo cáo chuyên ngành độc lập tại Hungary. Cả hai cùng nêu số hiệu nghị quyết, số công báo Magyar Közlöny 2026/47 ngày 14/5/2026 và nội dung chỉ đạo giống nhau. Ban biên tập chưa đọc văn bản gốc.

Theo hai báo cáo này, nghị quyết không áp đặt sắc thuế nào. Văn bản yêu cầu bộ trưởng tài chính chuẩn bị quy định pháp luật về các điều kiện đánh thuế tài sản, với thời hạn hoàn thành là 5/6/2026. Nghị quyết còn đề cập một vấn đề thuế thứ hai và riêng biệt mà bài viết này không xem xét.

Như vậy, văn bản đang có hiệu lực là một nghị quyết chỉ đạo soạn thảo. Chưa có đạo luật nào được ban hành để áp sắc thuế này, nên chưa có đạo luật ấn định thuế suất, cơ sở tính thuế, ngưỡng chịu thuế hay phạm vi lãnh thổ. Tình trạng pháp lý hiện hành chỉ dừng ở đó; mọi nội dung dưới đây được đánh giá theo giới hạn này.

Các con số đang được đề cập đến từ tuyên bố của chính phủ và thông tin tường thuật về những tuyên bố đó, không phải từ một văn bản pháp luật. Theo bản tin của Kavosz về cuộc họp báo chính phủ ngày 11/6/2026, Thủ tướng Magyar Péter nói chính phủ sẽ áp thuế tài sản hằng năm ở mức 1% đối với phần tài sản vượt quá 1 tỷ forint của những người có tổng tài sản trên ngưỡng này. Bản tiếng Việt tại đây được dịch từ nội dung tiếng Hungary do Kavosz đăng; ban biên tập không tham dự cuộc họp báo và cũng không xem bản ghi nào của sự kiện.

EY nêu cùng mức thuế suất, với ngưỡng mà hãng quy đổi thành 2,81 triệu EUR. Cơ sở tính thuế dự kiến gồm: Bất động sản, tài sản trong tài khoản ngân hàng, tài sản trong tài khoản môi giới hoặc đầu tư, tiền mặt, chứng khoán và phần vốn góp tại doanh nghiệp; một số phương tiện hoặc tài sản cá nhân có giá trị cao cũng có thể được đưa vào. EY lưu ý rằng các chi tiết này vẫn chưa được xác định.

Thuế tài sản là một cam kết của đảng Tisza; đảng này lên nắm quyền sau cuộc bầu cử tháng 4/2026.

Cách diễn đạt vẫn chưa ổn định

Ngày 2/9/2026, Telex đăng bài phỏng vấn Ruff Bálint, bộ trưởng đứng đầu Văn phòng Thủ tướng. Khi đề cập hệ thống thuế, tờ báo thuật lại lời ông rằng Hungary sẽ có thuế tài sản và trên thực tế sắc thuế này đồng nghĩa với việc đánh thuế thu nhập trên 1 tỷ forint.

Đây là lời tường thuật gián tiếp của Telex, không phải trích dẫn nguyên văn; thuế tài sản không đánh vào thu nhập. Một câu tường thuật không đủ chứng minh chính phủ đã thay đổi kế hoạch, cũng không đủ chứng minh điều ngược lại. Câu này chỉ cho thấy không thể xác định thiết kế của sắc thuế từ lời mô tả của các bộ trưởng. Vì thế, phải chờ dự luật trước khi định lượng tác động.

Ghi chú tháng 6 của EY cũng cho thấy ba nội dung chưa ngã ngũ từ góc nhìn chuyên môn: Chính phủ thừa nhận việc định giá tài sản phức tạp; cách thức kê khai chưa được xác định; một khoản thu đối với người chuyển nơi cư trú ra nước ngoài đang được xem xét.

Vì sao giấy phép cư trú diện nhà đầu tư khách không quyết định cư trú thuế

Giấy phép cư trú diện nhà đầu tư khách của Hungary được cấp theo một trong hai phương thức đủ điều kiện: Chứng chỉ quỹ trị giá ít nhất 250.000 EUR do một quỹ bất động sản phát hành, với điều kiện quỹ đã được Ngân hàng Quốc gia Hungary đăng ký, hoặc khoản hiến tặng ít nhất 1 triệu EUR cho một cơ sở giáo dục đại học do quỹ tín thác công duy trì. Tổng cục Quốc gia về Quản lý Người nước ngoài (National Directorate-General for Aliens Policing) cho biết: “Thời hạn của giấy phép tối đa là 10 năm và có thể được gia hạn thêm tối đa 10 năm.” Giấy phép này dựa trên Đạo luật XC năm 2023 (Act XC of 2023).

Những yếu tố trên không quyết định cư trú thuế, dù hai khái niệm này dễ bị đánh đồng. Cư trú thuế của cá nhân chịu sự điều chỉnh của Điều 3(2) thuộc Đạo luật CXVII năm 1995 về thuế thu nhập cá nhân (Act CXVII of 1995 on Personal Income Tax). Văn bản do cơ quan thuế Hungary cung cấp cho OECD trình bày các tiêu chí theo thứ tự.

Theo tiêu chí đầu tiên, một công dân nước thứ ba được xem là cư trú thuế tại Hungary nếu thuộc phạm vi của Đạo luật về tiếp nhận và cư trú của công dân nước thứ ba (Act on the Admission and Residence of Third-Country Nationals) và có tình trạng thường trú; người không quốc tịch cũng thuộc trường hợp này. Nếu tiêu chí đó không áp dụng, pháp luật xem xét liệu nơi thường trú duy nhất của cá nhân có ở Hungary hay không. Nếu vẫn chưa xác định được, tiêu chí tiếp theo là “trung tâm của các quyền lợi chủ yếu”, tức quốc gia mà người đó có mối gắn bó chủ yếu về gia đình và kinh doanh. Cuối cùng, nơi cư trú thường xuyên được xem xét.

Tiêu chí đầu tiên phụ thuộc vào tình trạng thường trú. Cơ quan di trú mô tả diện nhà đầu tư khách là một giấy phép cư trú có thời hạn tối đa được nêu rõ và có thể gia hạn. Ban biên tập đã đọc các tài liệu được dẫn trong phần này. Không tài liệu nào phân loại giấy phép đó là tình trạng thường trú. Theo các nguồn hiện có, chỉ nắm giữ giấy phép này không khiến người sở hữu đáp ứng tiêu chí đầu tiên.

Việc một người có phải là cá nhân cư trú thuế tại Hungary hay không được xác định theo các tiêu chí tiếp theo và phụ thuộc vào thực tế: Nơi thường trú duy nhất của họ ở đâu và có nằm tại Hungary hay không, các mối liên hệ gia đình và kinh doanh tập trung ở đâu, và họ thường xuyên sinh sống tại đâu. Những yếu tố này có thể dẫn tới Hungary hoặc không.

Cư trú thuế và nghĩa vụ nộp thuế tại Hungary là hai vấn đề khác nhau. Một người không cư trú thuế vẫn có thể phải nộp thuế thu nhập tại Hungary đối với thu nhập có nguồn gốc tại nước này.

Tiêu chí 183 ngày nằm ở một nhánh khác của cùng điều luật và được viết cho những người thực hiện quyền tự do đi lại của châu Âu. Với công dân nước thứ ba, số ngày chỉ xuất hiện ở tiêu chí nơi cư trú thường xuyên nằm cuối trình tự.

Bản thông tin của cơ quan di trú không nêu thời gian lưu trú tối thiểu đối với giấy phép. Nội dung này không bảo đảm rằng Đạo luật XC năm 2023 không đặt ra yêu cầu ở nơi khác; vì vậy, phải đối chiếu với đạo luật trước khi dựa vào thông tin trên.

Những vấn đề vẫn còn bỏ ngỏ

Phạm vi lãnh thổ chưa được xác định. Những nội dung khác còn bỏ ngỏ gồm: Định nghĩa người nộp thuế, các nhóm tài sản, phương pháp định giá, cách thức kê khai và ngày bắt đầu áp dụng.

Theo thông tin trên báo chí chuyên ngành Hungary, cơ sở tính thuế đang được thảo luận bao gồm cả bất động sản trong nước và ở nước ngoài. Nội dung này cho thấy cơ sở tính thuế được đề xuất có thể bao gồm bất động sản ở nước ngoài, nhưng không đủ để kết luận mọi nhóm tài sản ở nước ngoài đều sẽ thuộc diện chịu thuế.

Thông tin này cũng không cho biết đâu sẽ là căn cứ đánh thuế, tức yếu tố mà Hungary dựa vào để xác định một người hoặc tài sản có thuộc phạm vi chịu thuế hay không: Cư trú thuế hay vị trí tài sản. Theo quy định về thuế thu nhập, cá nhân cư trú thuế phải chịu thuế đối với thu nhập trên toàn cầu, còn cá nhân không cư trú thuế chỉ chịu thuế đối với thu nhập có nguồn gốc tại Hungary. Không thể mặc nhiên áp dụng khuôn mẫu này cho một khoản thu hằng năm đánh vào tài sản khi chưa có văn bản quy định.

Điều cần theo dõi

Khi dự luật được trình, ba nội dung cần được xem xét cụ thể là: Ai được định nghĩa là người nộp thuế; cơ sở tính thuế có chỉ giới hạn ở tài sản nằm tại Hungary hay không; tài sản sẽ được định giá và kê khai ra sao. Theo Andersen, cuộc bỏ phiếu cuối cùng tại quốc hội dự kiến diễn ra vào tháng 11. Một dự luật chưa trở thành luật chỉ vì đã được trình lên quốc hội; không nội dung nào tạo nghĩa vụ cho đến khi đạo luật được ban hành và có hiệu lực áp dụng.

Cho tới lúc đó, kết luận được các nguồn hỗ trợ đối với người có giấy phép cư trú diện nhà đầu tư khách chỉ giới hạn ở một điểm: Chỉ riêng giấy phép không khiến họ trở thành cá nhân cư trú thuế tại Hungary. Chưa có dự luật nào được trình hoặc văn bản dự thảo nào được công bố để trả lời câu hỏi còn lại: Nghĩa vụ thuế sẽ phát sinh từ cư trú thuế, tài sản tại Hungary hay một căn cứ đánh thuế khác?