Chương trình nhà đầu tư Québec Canada

Chương trình đòi một mức tài sản ròng và hai khoản tiền khác bản chất. Hai khoản tiền nộp qua một trung gian tài chính đã ký thoả thuận tham gia với Bộ Di trú, Pháp ngữ hoá và Hội nhập Québec (MIFI) và với IQ Immigrants Investisseurs Inc. (IQII), công ty con của Investissement Québec, tính bằng đô la Canada:

Khoản đầu tư và khoản đóng góp phải nộp trong 120 ngày kể từ ngày MIFI yêu cầu, tức sau khi hồ sơ đã qua bước xét điều kiện; quá hạn thì hồ sơ bị từ chối. Theo Guide des procédures d'immigration của MIFI, tiền lãi sinh ra từ khoản đầu tư được chia cho ba bên vận hành chương trình rồi chuyển vào Chương trình hỗ trợ doanh nghiệp của diện nhà đầu tư (PIIAE) và Quỹ phát triển thị trường lao động (FDMT); khoản đóng góp được chuyển trọn vào hai quỹ ấy.

Khoản đầu tư không rút được trước hạn và khoản đóng góp không được hoàn, trừ các trường hợp quy định tại Điều 44 và 44.1 Quy chế Nhập cư Québec; nếu đương đơn chính hoặc một người nhà có trong hồ sơ bỏ dự án nhập cư giữa chừng thì không được hoàn khoản nào.

Tài sản ròng không tính các khoản được tặng trong sáu tháng trước ngày nộp hồ sơ, không tính tiền mã hoá và không tính tài sản đứng tên con.

Kết quả cuối là thường trú nhân Canada, qua hai cấp: Québec tuyển chọn, rồi cơ quan di trú liên bang (IRCC) xét hồ sơ thường trú. Québec giữ quyền tuyển chọn riêng theo Hiệp định Canada–Québec về nhập cư, có hiệu lực từ 01/04/1991. Chương trình vận hành theo khung cải tổ có hiệu lực từ 01/01/2024.

Ở cấp Québec, hồ sơ đi qua hai bước. Bước một, MIFI xét điều kiện; đạt thì gửi thư yêu cầu nộp khoản đầu tư, và khi IQII xác nhận đã nhận tiền, MIFI cấp thông báo dự định tuyển chọn (avis d'intention de sélection). Bước hai, đương đơn dùng thông báo ấy xin giấy phép lao động liên bang, sang Québec hoàn tất 12 tháng lưu trú, rồi MIFI mới cấp Giấy chứng nhận tuyển chọn Québec (CSQ) cho đương đơn và người nhà có trong hồ sơ.

Giấy phép lao động ở bước hai là giấy phép mở, miễn đánh giá tác động thị trường lao động, chỉ cho làm việc tại Québec, thời hạn 3 năm hoặc tới ngày hộ chiếu hết hạn nếu sớm hơn. Giấy phép gia hạn được một lần, tối đa 2 năm, và chỉ khi đã có CSQ.

CSQ có hiệu lực 24 tháng; trong thời hạn ấy đương đơn phải nộp hồ sơ thường trú cho IRCC, quá hạn thì CSQ mất hiệu lực và không gia hạn được.

Ngoài tiền, đương đơn chính phải đủ 18 tuổi; có tối thiểu 2 năm kinh nghiệm quản lý trong 5 năm trước khi nộp hồ sơ, không tính kinh nghiệm trong ngành cho vay ứng trước lương, đổi séc, cầm đồ hay công nghiệp tình dục; có bằng tương đương tốt nghiệp trung học Québec; nói tiếng Pháp tối thiểu bậc 7 trên thang Québec, chứng minh bằng kết quả thi không quá 2 năm hoặc bằng trung học được MIFI công nhận, kể cả khi tiếng Pháp là tiếng mẹ đẻ; và có giấy chứng nhận đã học các giá trị dân chủ và giá trị Québec, lấy trong 60 ngày kể từ khi được yêu cầu.

Khâu dài nhất nằm ở cấp liên bang. Theo công cụ tra thời gian xử lý của IRCC, cập nhật ngày 03/09/2026, hồ sơ thường trú diện Quebec Business Class nộp vào thời điểm tra cứu mất khoảng 75 tháng, và khoảng 3.700 người đang chờ quyết định. Diện này của IRCC gồm cả người được Québec tuyển chọn qua chương trình doanh nhân và các chương trình dành cho người lao động tự do, không riêng nhà đầu tư. IRCC liệt kê giấy phép lao động mở chuyển tiếp (bridging open work permit) là một lựa chọn cho nhà đầu tư Québec đang chờ thường trú, bên cạnh giấy phép lao động mở dành riêng cho nhà đầu tư Québec, có thời hạn tối đa 3 năm hoặc tới ngày hộ chiếu hết hạn và chỉ gia hạn được một lần, tối đa 2 năm, sau khi có CSQ; các trang đã đọc không nói đương đơn giữ tư cách gì nếu cả hai giấy phép đều hết hạn trước khi có quyết định thường trú.

Ở cấp Québec, các mốc do quy chế đặt: 120 ngày để nộp khoản đầu tư kể từ khi MIFI yêu cầu; 6 tháng kể từ ngày có thông báo dự định tuyển chọn để nộp hồ sơ giấy phép lao động, quá hạn thì IRCC không nhận và hồ sơ tuyển chọn bị từ chối; 24 tháng đầu của giấy phép lao động để hoàn tất 12 tháng lưu trú tại Québec; và 24 tháng hiệu lực của CSQ để nộp hồ sơ thường trú. Các trang chương trình của MIFI đã đọc không nêu thời gian xét hồ sơ ở bước một.

MIFI nhận hồ sơ vào mọi thời điểm và không đặt trần số hồ sơ. Kế hoạch nhập cư 2026 của Québec dự kiến cấp từ 100 đến 200 CSQ cho cả nhóm kinh doanh (gens d'affaires), gồm nhà đầu tư, doanh nhân và người lao động tự do, và tiếp nhận từ 450 đến 550 thường trú nhân thuộc nhóm này.

Nghĩa vụ cư trú có hai tầng.

Trước khi có CSQ, trong 24 tháng đầu kể từ ngày cấp giấy phép lao động, gia đình phải lưu trú tại Québec tổng cộng 12 tháng: Đương đơn chính tối thiểu 6 tháng, 6 tháng còn lại do đương đơn chính hoặc vợ, chồng, bạn đời chung sống có trong hồ sơ thực hiện. Các khoảng lưu trú không cần liên tục, nhưng nếu hai vợ chồng ở Québec cùng lúc thì khoảng ấy chỉ được tính một lần. MIFI có thể mời phỏng vấn để kiểm tra việc có mặt, và đương đơn gửi giấy tờ chứng minh qua bưu điện khi đã đủ 12 tháng.

Sau khi thành thường trú nhân, nghĩa vụ trở về mức chung của thường trú nhân Canada: Có mặt tại Canada tối thiểu 730 ngày trong năm năm gần nhất, và 730 ngày ấy không cần liên tục.

Thẻ thường trú hết hạn không làm mất tư cách thường trú. Tư cách chỉ mất khi có quyết định chính thức về tình trạng của đương sự, khi đương sự tự nguyện từ bỏ, khi một lệnh trục xuất có hiệu lực, hoặc khi đương sự trở thành công dân Canada.

Vợ hoặc chồng, bạn đời chung sống và con phụ thuộc được đưa vào hồ sơ; đương đơn chính phải khai mọi người nhà và ghi rõ từng người có được đưa vào hồ sơ hay không. Quy chế Nhập cư Québec tính con phụ thuộc là con dưới 22 tuổi chưa kết hôn và không sống chung như vợ chồng, hoặc con từ 22 tuổi trở lên, kể từ khi tròn 22 tuổi vẫn phụ thuộc chủ yếu vào hỗ trợ tài chính của cha mẹ và không tự lo được vì tình trạng thể chất hay tinh thần. Tuổi của con được chốt vào ngày MIFI nhận hồ sơ, và mốc ấy giữ nguyên tới khi IRCC xét hồ sơ thường trú. Bạn đời chung sống phải từ 16 tuổi và đã sống chung ít nhất một năm.

Người nhà có trong hồ sơ không phải nộp phí của Québec, và thêm hay bớt người nhà, khi hồ sơ đang xét hay sau khi đã có quyết định tuyển chọn, đều không tốn thêm phí. Vợ, chồng hoặc bạn đời đi cùng từ 16 tuổi và con phụ thuộc đi cùng từ 18 tuổi cũng phải có giấy chứng nhận về các giá trị dân chủ và giá trị Québec. Ở giai đoạn giấy phép lao động, vợ, chồng hoặc bạn đời và con có trong hồ sơ có thể xin giấy phép lao động mở hoặc giấy phép du học, tuỳ hoàn cảnh.

Tài sản của vợ, chồng hoặc bạn đời có trong hồ sơ được tính vào mức tài sản ròng, nhưng người ấy cũng phải chứng minh nguồn gốc hợp pháp của phần tài sản mình đứng tên, kể cả khi không cần phần ấy để đạt ngưỡng.

Tư cách mà chương trình này cấp, dù là thị thực hay thẻ cư trú, không thay hộ chiếu của người giữ. Người giữ vẫn đi lại bằng hộ chiếu của nước mình, nên con số dưới đây là của hộ chiếu Canada và chỉ trở thành của người giữ khi họ được cấp hộ chiếu Canada.

Theo Passport Index của Prosperous Intelligence, dữ liệu ngày 30/09/2026, hộ chiếu Canada tới được 199 điểm đến mà không cần xin thị thực lãnh sự trước. Con số ấy gộp ba hình thức nhập cảnh và không tính thị thực điện tử phải xin trước:

Vì vậy đây là thước đo mức đi lại thuận tiện, không phải số nước miễn thị thực theo nghĩa hẹp.

Để đối chiếu, cùng nguồn và cùng cách đếm, hộ chiếu Việt Nam tới được 44 điểm đến. Hai danh sách điểm đến không lồng vào nhau, nên hiệu số chỉ là chỉ dấu chứ không phải danh sách những nơi được mở thêm.

Prosperous Intelligence ghi ngày cho dữ liệu và khuyến nghị xác minh với cơ quan chính thức của nước đến trước khi đi.

Các trang chương trình của MIFI và của cơ quan di trú liên bang không đặt chế độ thuế riêng cho chương trình này.

Bù lại, cơ quan thuế nói thành chữ điều mà ở các nước khác phải suy ra, và câu ấy đáng trích nguyên: Tình trạng di trú của bạn cho biết bạn có được sống, làm việc hay học tập tại Canada hay không; nó phản ánh lý do bạn ở Canada và độ dài thời gian ở; khác với tình trạng cư trú, nó không cho biết nghĩa vụ thuế của bạn.

Và ngay sau đó: Theo hệ thống thuế thu nhập Canada, nghĩa vụ thuế thu nhập của bạn với Canada dựa trên tình trạng cư trú của bạn. Tiêu chí quyết định là ràng buộc cư trú chứ không phải giấy tờ di trú.

Ràng buộc cư trú đáng kể gồm: Có nhà ở tại Canada; có vợ hoặc chồng hoặc bạn đời chung sống tại Canada; có người phụ thuộc tại Canada.

Với chương trình này, thời gian lưu trú bắt buộc tại Québec ở giai đoạn giấy phép lao động, ít nhất 6 tháng với đương đơn chính, có thể kéo theo việc lập nơi ở tại Québec, nên các ràng buộc ấy có thể hình thành từ giai đoạn tạm trú, trước khi có thường trú.

Ràng buộc thứ cấp gồm tài sản cá nhân như xe hoặc đồ đạc, quan hệ xã hội, quan hệ kinh tế như tài khoản ngân hàng hay thẻ tín dụng Canada, bằng lái Canada, hộ chiếu Canada, và bảo hiểm y tế của một tỉnh bang.

Một người được coi là người nhập cư nếu rời một nước khác để định cư tại Canada, thiết lập ràng buộc cư trú đáng kể và trở thành cư dân Canada trong năm thuế.

Có một cửa phụ theo số ngày: Có thể bị coi là cư dân suy đoán nếu chưa thiết lập ràng buộc cư trú đáng kể để thành cư dân thực tế, nhưng đã ở Canada từ 183 ngày trở lên trong năm.

Chiều ngược lại: Là người không cư trú nếu không có ràng buộc cư trú đáng kể và hoặc sống ngoài Canada suốt năm, hoặc ở Canada dưới 183 ngày trong năm thuế.

Muốn chắc thì xin ý kiến chính thức của cơ quan thuế bằng Mẫu NR74 khi nhập cảnh hoặc NR73 khi xuất cảnh, hướng dẫn đầy đủ nằm ở Income Tax Folio S5-F1-C1.

Nghĩa vụ của năm đầu: Cơ quan thuế coi một người là người mới tới trong năm đầu tiên họ là cư dân Canada cho mục đích thuế, và với phần lớn người mới thì mốc ấy bắt đầu từ ngày đầu tiên sống tại Canada.

Năm thuế theo năm dương lịch từ 1 tháng 1 tới 31 tháng 12, hạn khai thường là 30 tháng 4 năm sau, riêng người tự doanh hoặc có vợ chồng tự doanh thì hạn 15 tháng 6; ai sống ở Québec còn phải khai riêng với cơ quan thuế tỉnh bang; hồ sơ chứng minh phải giữ ít nhất sáu năm.

Có một nghĩa vụ ít ai biết và nó nhìn ngược về quá khứ: Phải khai báo mọi khoản thu nhập kiếm được ngoài Canada trong tối đa hai năm trước khi trở thành cư dân, khai bằng bản kê thu nhập, quy đổi theo tỷ giá ngân hàng trung ương tại ngày nhận.

Và nghĩa vụ báo cáo tài sản nước ngoài: Mẫu T1135 bắt buộc với cá nhân, công ty và một số quỹ tín thác cư trú tại Canada mà vào bất kỳ thời điểm nào trong năm sở hữu tài sản nước ngoài xác định có giá vốn trên 100.000 đô la Canada.

Định nghĩa tài sản nước ngoài xác định nằm tại khoản 233.3 mục 1 Đạo luật Thuế Thu nhập và gồm cả cổ phần công ty không cư trú, khoản nợ do người không cư trú vay, quyền lợi trong hợp đồng bảo hiểm nước ngoài, và kim loại quý giữ ngoài Canada.

Đọc ô này đúng phạm vi: Cơ quan di trú nói về điều kiện di trú; cơ quan thuế nói về cách xác định tư cách cư trú thuế, nghĩa vụ khai năm đầu và nghĩa vụ báo cáo tài sản nước ngoài, nhưng không nói về thuế tỉnh bang cụ thể, không cho thuế suất, và không nói gì riêng về Chương trình nhà đầu tư Québec.

Chi phí nhà nước có hai lớp, phí của Québec và phí của cơ quan di trú liên bang, tính bằng đô la Canada:

Phí của Québec điều chỉnh vào ngày 01/01 hằng năm, chỉ nhận bằng lệnh chuyển tiền của bưu điện Canada hoặc hối phiếu của ngân hàng Canada đề tên Bộ trưởng Tài chính Québec, và không hoàn lại kể cả khi hồ sơ bị bác.

Khoản tốn kém nhất của chương trình nằm ngoài bảng phí: Khoản đóng góp 200.000 không hoàn lại, cộng với việc 1.000.000 nằm 5 năm ở IQII mà đương đơn không hưởng lãi.

Ngoài các khoản trên, đương đơn còn trả chi phí thi tiếng Pháp, khoản mà các trang đã đọc không định mức.