Hoa Kỳ đề xuất bỏ ân hạn 60 ngày cho nhà đầu tư theo hiệp ước

Ngày 11/9/2026, DHS đề xuất bỏ cơ chế bảo vệ tối đa 60 ngày sau khi hoạt động làm căn cứ cho diện E-2 dừng. Nếu đề xuất được ban hành nguyên trạng, nhà đầu tư E-2 và người phụ thuộc sẽ bị coi là không duy trì được tình trạng lưu trú từ ngày sau khi hoạt động đó dừng, chỉ vì lý do này. Hạn nhận ý kiến bằng văn bản là 10/11/2026.

Đề xuất sẽ thay đổi điều gì

Thông báo đề xuất ban hành quy định bắt đầu ở trang 57807 của Công báo Liên bang Hoa Kỳ, Federal Register, số ra cùng ngày. Sửa đổi cốt lõi là xóa khoản (l)(2) tại điều 214.1, phần 8 của Bộ Quy định Liên bang (8 CFR), rồi đánh số lại khoản (l)(3) để thay vào vị trí đó. Một sửa đổi khác nhằm bảo đảm tính nhất quán sẽ xóa dẫn chiếu đến khoản bị bãi bỏ trong quy định về cấp phép làm việc do hoàn cảnh cấp thiết. Quy định cấp phép này dành cho một số người thụ hưởng hồ sơ bảo lãnh định cư đã được chấp thuận, thuộc các diện E-3, H-1B, H-1B1, O-1 và L-1. Quy định chưa từng áp dụng cho E-2, nên việc xóa dẫn chiếu không lấy đi quyền lợi nào của nhà đầu tư theo hiệp ước.

Các quy định liền kề vẫn được giữ lại. Khoản (l)(1) vẫn quy định về thời hạn hiệu lực, cộng thêm tối đa 10 ngày trước khi thời hạn bắt đầu và 10 ngày sau khi kết thúc. Khoản được đánh số lại vẫn cho phép người đang trong bất kỳ khoảng thời gian được phép nào nêu tại khoản đó nộp đơn xin gia hạn lưu trú hoặc chuyển diện lưu trú. Tuy nhiên, các nội dung được giữ lại không thay thế chức năng của khoản bị xóa. Thời hạn được phép lưu trú sau khi nhập cảnh vẫn có hiệu lực theo các điều kiện riêng, còn tình trạng lưu trú phụ thuộc vào việc tiếp tục hoạt động làm căn cứ cấp tình trạng đó. Vì vậy, nếu đề xuất được ban hành nguyên trạng, nhà đầu tư có doanh nghiệp đóng cửa vào tháng thứ chín trong thời hạn lưu trú 2 năm sẽ vẫn còn trong thời hạn này, nhưng theo cách diễn giải của DHS, sẽ bị coi là không duy trì được tình trạng lưu trú ngay ngày sau khi doanh nghiệp đóng cửa. Theo quy định hiện hành, nhà đầu tư trong ví dụ này vẫn được hưởng cơ chế bảo vệ 60 ngày, với các điều kiện áp dụng và quyền quyết định của DHS.

Khoản dự kiến bị bãi bỏ đã tồn tại 9 năm. Khoản này được bổ sung vào Bộ Quy định Liên bang thông qua quy định cuối cùng mang tên Retention of EB-1, EB-2, and EB-3 Immigrant Workers and Program Improvements Affecting High-Skilled Nonimmigrant Workers, có hiệu lực ngày 17/1/2017, nhằm tạo thuận lợi cho việc chuyển đổi người sử dụng lao động. Theo DHS, trước năm 2017, người thuộc các diện không định cư này nhìn chung bị coi là không duy trì được tình trạng lưu trú từ ngày liền sau khi việc làm hoặc hoạt động chấm dứt. Đề xuất sẽ khôi phục cách áp dụng đó.

Khoản quy định thực sự nói gì

Nếu đọc nguyên văn trong Bộ Quy định Liên bang, thay vì phần tóm tắt của đề xuất, có thể thấy phạm vi bảo vệ hẹp hơn cách gọi tắt “ân hạn 60 ngày”:

Người nước ngoài được cho phép nhập cảnh hoặc được cấp tình trạng lưu trú theo hình thức khác thuộc diện E-1, E-2, E-3, H-1B, H-1B1, L-1, O-1 hoặc TN, cùng những người phụ thuộc của họ, không bị coi là đã không duy trì được tình trạng lưu trú không định cư chỉ vì công việc làm căn cứ xác lập diện lưu trú của người nước ngoài đó đã chấm dứt, trong tối đa 60 ngày liên tiếp hoặc cho đến khi hết thời hạn hiệu lực được cho phép, tùy khoảng thời gian nào ngắn hơn, và chỉ một lần trong mỗi thời hạn hiệu lực được cho phép.

Câu này đặt ra 3 giới hạn. Thời gian bảo vệ là khoảng ngắn hơn giữa 60 ngày và phần còn lại của thời hạn được phép lưu trú. Do đó, nếu doanh nghiệp đóng cửa khi thời hạn lưu trú 2 năm chỉ còn 6 tuần, nhà đầu tư được bảo vệ tối đa 6 tuần, chứ không phải 60 ngày. Cơ chế này chỉ được áp dụng một lần trong mỗi thời hạn hiệu lực. Và nó chỉ ngăn một kết luận duy nhất: Người đó không duy trì được tình trạng lưu trú chỉ vì hoạt động làm căn cứ cho tình trạng đó chấm dứt. Hai câu tiếp theo trong Bộ Quy định Liên bang bổ sung 2 hạn chế: DHS vốn đã có quyền quyết định loại bỏ hoặc rút ngắn khoảng thời gian này; người được hưởng cũng không được làm việc trong thời gian đó, trừ khi có giấy phép riêng cho phép làm việc.

Giá trị nằm ở khả năng nộp hồ sơ trong nước

Giá trị của khoản quy định không nằm ở những tuần lưu trú thêm, mà ở việc giúp nhà đầu tư tiếp tục đáp ứng điều kiện quyết định họ còn có thể nộp loại hồ sơ nào từ bên trong Hoa Kỳ. Chỉ người tiếp tục duy trì tình trạng lưu trú không định cư mới đủ điều kiện xin chuyển diện lưu trú. Đơn xin gia hạn lưu trú của người đã không duy trì được tình trạng này không được chấp thuận, dù Bộ Quy định Liên bang vẫn cho phép chấp thuận trong một số trường hợp nhất định. Nếu khoản quy định bị xóa, nhà đầu tư có doanh nghiệp đã ngừng hoạt động sẽ không còn đáp ứng điều kiện xin chuyển diện từ ngày hôm sau; việc gia hạn chỉ còn có thể được chấp thuận nếu thuộc một trong các trường hợp ngoại lệ đó.

Phạm vi áp dụng và thời điểm hoạt động đầu tư chấm dứt

Khoản (l)(2) hiện hành nêu tên 8 diện lưu trú. Sáu diện — E-3, H-1B, H-1B1, L-1, O-1 và TN — dành cho lao động có chuyên môn. Hai diện còn lại lấy hoạt động thương mại hoặc đầu tư của đương đơn chính làm căn cứ, thay vì một công việc làm thuê. E-1 yêu cầu công dân của nước có hiệp ước thực hiện hoạt động thương mại đáng kể, chủ yếu giữa nước đó với Hoa Kỳ; E-2 yêu cầu có vốn đầu tư. Mỗi diện đều áp dụng cho đương đơn chính và một số nhân viên của doanh nghiệp đáp ứng điều kiện.

Để đủ điều kiện E-2, nhà đầu tư phải là công dân của một nước có hiệp ước phù hợp với Hoa Kỳ; đã đầu tư hoặc đang tích cực đầu tư một lượng vốn đáng kể vào một doanh nghiệp hoạt động thực chất tại Hoa Kỳ; và xin nhập cảnh chỉ để phát triển, điều hành doanh nghiệp đó. Tình trạng lưu trú được cấp tối đa 2 năm mỗi lần và có thể được gia hạn không giới hạn số lần, mỗi lần tối đa 2 năm, miễn là các điều kiện vẫn được đáp ứng.

Điều kiện thứ ba là điểm khiến đề xuất khó áp dụng nhất. Với người giữ tình trạng E-2 với tư cách nhân viên, mốc xác định là khi công việc chấm dứt. Với nhà đầu tư chính, hoạt động làm căn cứ là điều hành doanh nghiệp của mình, thay vì đảm nhiệm một vị trí tại bên thứ ba, nên có thể không có ngày chấm dứt việc làm cụ thể để căn cứ. Bộ Quy định Liên bang nói đến việc chấm dứt công việc làm căn cứ xác lập diện lưu trú; phần giải trình của DHS nói đến việc làm hoặc hoạt động. Cả hai đều không xác định mốc thời gian cho doanh nghiệp đang từng bước thu hẹp để ngừng hoạt động, thay vì đóng cửa vào một ngày cụ thể. Theo nội dung các tài liệu được xem xét cho bài viết này, vấn đề vẫn chưa được giải quyết.

Đề xuất tác động đến giai đoạn chấm dứt hoạt động, thay vì điều kiện ban đầu để được cấp tình trạng lưu trú. Các điều kiện để đủ tiêu chuẩn vẫn giữ nguyên; chỉ hệ quả sau khi hoạt động dừng lại là thay đổi. Khoản dự kiến bị xóa xác định phạm vi áp dụng theo diện lưu trú, không đề cập cách một người có được quốc tịch giúp họ đủ điều kiện. Đây là khía cạnh liên quan đến người giữ tình trạng E-2 thông qua hộ chiếu thứ hai — con đường đã được đề cập qua trường hợp Grenada.

Các hệ quả theo giải trình của DHS

Việc không duy trì được tình trạng lưu trú khiến một người có thể bị trục xuất theo điều 237(a)(1)(C) của Luật Di trú và Quốc tịch Hoa Kỳ. DHS cho biết thêm, tùy thời điểm người đó rời Hoa Kỳ, thời gian hiện diện bất hợp pháp — tức thời gian ở Hoa Kỳ bị tính là trái phép theo luật di trú — có thể bắt đầu được cộng dồn, từ đó có thể dẫn đến việc không được phép nhập cảnh trong 3 hoặc 10 năm theo điều 212(a)(9)(B). DHS cũng nêu rằng nếu sau đó Sở Di trú và Nhập tịch Hoa Kỳ (USCIS) hoặc thẩm phán di trú xác định đã có vi phạm tình trạng lưu trú, thời gian hiện diện bất hợp pháp được tính từ ngày có kết luận đó nếu ngày này đến trước khi hết hạn I-94, hồ sơ ghi nhận việc nhập cảnh và thời hạn được phép lưu trú. Các hệ quả này được trình bày như những rủi ro có thể phát sinh, không phải kết quả tự động.

Những con số DHS chưa thể ước tính

DHS cho biết không thể ước tính bao nhiêu người thuộc các diện này sẽ rời Hoa Kỳ nếu đề xuất được ban hành thành quy định cuối cùng mà không thay đổi. Dữ liệu của cơ quan cũng không đủ để ước tính đáng tin cậy số người phụ thuộc lẽ ra sẽ sử dụng thời gian ân hạn. Các số liệu được công bố đều là tổng hợp của cả 8 diện. Trong năm tài khóa 2025, DHS ước tính khoảng 2.886 đơn vị đã nộp hồ sơ xin chuyển người sử dụng lao động cho khoảng 5.178 lao động có hồ sơ bảo lãnh trước đó bị thu hồi sau khi bên bảo lãnh rút hồ sơ. Không có số liệu tách riêng cho E-1 hoặc E-2.

Những điểm cần theo dõi

Thời hạn nhận ý kiến bằng văn bản đối với hồ sơ USCIS-2026-0364 kết thúc ngày 10/11/2026. Sau đó, DHS có thể ban hành quy định cuối cùng, sửa đổi đề xuất hoặc không tiếp tục triển khai. Có 2 điểm đáng chú ý. Thứ nhất là cách xử lý chuyển tiếp: Nội dung đề xuất chỉ xóa khoản quy định, không có điều khoản dành cho người đã bước vào thời gian ân hạn. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa quy định cuối cùng chắc chắn cũng sẽ thiếu điều khoản chuyển tiếp. Thứ hai là phạm vi áp dụng: DHS đã cân nhắc chỉ bỏ ân hạn ở một số diện, cũng như rút ngắn thay vì xóa bỏ thời gian này, nhưng bác bỏ cả hai phương án.

Cho đến khi một quy định cuối cùng có hiệu lực, khoản hiện hành vẫn được áp dụng theo các điều kiện đã có trong Bộ Quy định Liên bang, bao gồm quyền quyết định của DHS. Khoảng cách từ khi công bố đến khi có hiệu lực có thể kéo dài nhiều tháng: Khoản đang được đề xuất bãi bỏ được công bố tháng 11/2016 và có hiệu lực vào tháng 1 năm sau. Thay đổi từ ngày 11/9 nằm ở rủi ro của mô hình đầu tư theo hiệp ước khi doanh nghiệp ngừng kinh doanh giữa thời hạn lưu trú: Khoảng thời gian hiện cho phép nhà đầu tư nộp hồ sơ từ trong Hoa Kỳ đã trở thành đối tượng của một thủ tục xây dựng quy định có hạn nhận ý kiến cụ thể. Nhà đầu tư đang dựa vào khoảng thời gian này như một phương án dự phòng có thể nêu ý kiến vào hồ sơ chính thức đến hết ngày 10/11.