Từ tháng 7/2026, nhà đầu tư không còn chọn hưởng ưu đãi thuế theo Luật 9996 của Costa Rica

Không ai còn có thể chọn hưởng các ưu đãi về thuế nhập khẩu và các loại thuế khác mà Luật 9996 dành cho người nước ngoài theo diện cư trú nhà đầu tư của Costa Rica.

Luật có hiệu lực từ khi đăng công báo ngày 14/7/2021, và Điều 12 cho phép chọn hưởng các ưu đãi này “chỉ trong 5 năm đầu” kể từ đó. Điều này cho thấy thời hạn ấy đã kết thúc vào khoảng ngày 14/7/2026.

Thuật ngữ “Golden Visa” không xuất hiện trong văn bản pháp luật Costa Rica nào được đọc khi viết bài này. Dưới tên gọi Golden Visa Costa Rica, nhà đầu tư Việt Nam tìm thấy diện cư trú tạm thời dành cho nhà đầu tư theo Luật Tổng quát về Di trú và Ngoại kiều, Luật 8764, và diện này vẫn còn nguyên trong luật.

Điều 12 cho phép những người đã chọn hưởng ưu đãi trong 5 năm ấy tiếp tục hưởng các ưu đãi đó trong 10 năm kể từ ngày được cấp. Thời hạn này để ngỏ mức đầu tư.

Luật 9996 đặt mức 150.000 USD “trong thời hạn mà luật này quy định” (por el plazo que establece la presente ley); văn bản hướng dẫn luật, Nghị định 43926, và một biện pháp tháng 2/2026 của Tổng cục Di trú và Ngoại kiều (DGME) vẫn ghi 150.000 USD.

Trong các nguồn chính thức tiếp cận được, chưa có nguồn nào cho biết hồ sơ nộp sau tháng 7/2026 áp dụng mức nào.

Ưu đãi của Luật 9996 và thời hạn lựa chọn

Luật 9996 được ban hành năm 2021 nhằm thu hút nhà đầu tư, người sống bằng lợi tức và người hưu trí, đồng thời giúp kinh tế phục hồi sau Covid-19.

Luật dành cho người thụ hưởng các ưu đãi gồm miễn thuế nhập khẩu đồ dùng gia đình, dụng cụ hành nghề và tối đa 2 phương tiện dùng cho cá nhân hoặc gia đình, riêng phương tiện còn được miễn thuế giá trị gia tăng; giảm 20% thuế chuyển nhượng đối với bất động sản mua “trong thời hạn hiệu lực của luật này” và đứng tên người thụ hưởng; và miễn thuế thu nhập đối với các khoản tiền kê khai để đủ điều kiện.

SINALEVI, cơ sở dữ liệu pháp luật chính thức, cho thấy Luật 9996 chỉ có một phiên bản, ngày 5/7/2021, không có văn bản nào sửa đổi hay gia hạn, và một lượt tìm kiếm toàn văn với từ khóa “9996” trên cơ sở dữ liệu này ngày 13/10/2026 không cho kết quả nào là văn bản năm 2026.

Điều này cho thấy chưa có văn bản gia hạn nào được ban hành. SINALEVI chỉ liệt kê văn bản đã ban hành, nên chưa thể loại trừ khả năng có một dự luật đang chờ thông qua.

Từng văn bản nói gì về mức đầu tư

Luật 8764 không đặt mức đầu tư cho nhà đầu tư, dù có đặt mức cho người hưu trí và người sống bằng lợi tức. Điều 8 Luật 9996 đặt “một khung đầu tư mới” tối thiểu 150.000 USD “trong thời hạn mà luật này quy định”, vào các loại tài sản từ bất động sản, cổ phần đến quỹ đầu tư mạo hiểm và dự án du lịch bền vững.

Thời hạn 5 năm nằm ở Điều 12, điều mà luật đặt tên là “Vigencia de la ley” (hiệu lực của luật). Như vậy, đó là thời hạn mà Điều 8 nhắc tới.

Nghị định 43926 ban hành tháng 2/2023, chưa được sửa đổi theo SINALEVI, đặt mức đầu tư cho nhà đầu tư là 150.000 USD và không ghi giới hạn thời gian nào. Chính nghị định này đã bãi bỏ các điều khoản trước đó về nhà đầu tư trong Quy chế Ngoại kiều, từ Điều 87 đến Điều 93.

Không tìm thấy mức đầu tư nào khác cho nhà đầu tư trong Luật 8764, Quy chế Ngoại kiều hợp nhất hay Nghị định 43926.

Biện pháp tháng 2/2026 của DGME

Quyết định DJUR-0045-02-2026-JM của DGME, đăng trên Công báo La Gaceta ngày 16/2/2026, nêu rằng đang có “sự chậm trễ đáng kể” (“retraso significativo”) trong việc cấp thẻ cư trú cho người nước ngoài (DIMEX). Trong tối đa 1 năm kể từ ngày đăng, quyết định cho phép xử lý các yêu cầu cấp thẻ đang chờ theo một danh mục điều kiện rút gọn.

Với nhà đầu tư nắm giữ cổ phần, quyết định yêu cầu giấy chứng nhận của công chứng viên xác nhận số tiền là 150.000 USD. Xét theo tiêu đề, biện pháp này điều chỉnh việc cấp thẻ cư trú, và được ban hành trước tháng 7/2026. Vì vậy, biện pháp này không cho biết DGME yêu cầu gì đối với hồ sơ nộp sau khi 5 năm kết thúc.

Những điều kiện nhà đầu tư cư trú phải đáp ứng

Giấy phép diện nhà đầu tư được cấp 2 năm và có thể gia hạn từng 2 năm một; khi gia hạn phải chứng minh khoản đầu tư được duy trì liên tục từ ngày được cấp. Bất động sản phải đứng tên chính nhà đầu tư, không qua công ty hay pháp nhân khác, và cả nhà đầu tư lẫn người phụ thuộc đều không được làm công việc có trả công.

Người phụ thuộc gồm vợ hoặc chồng, con chưa thành niên, con đã thành niên có khuyết tật được xác nhận, và con độc thân dưới 25 tuổi phụ thuộc về kinh tế.

Cha mẹ không thuộc nhóm này, nhưng điểm c Điều 137 Quy chế Ngoại kiều lập một diện đặc biệt riêng cho cha mẹ phụ thuộc về kinh tế của người cư trú tạm thời, áp dụng cho người đã ở Costa Rica, nhập cảnh hợp lệ và đang trong thời hạn lưu trú. Điều này cho thấy nhà đầu tư được tính là người cư trú tạm thời theo nghĩa này.

Theo Điều 78 Luật 8764, người nước ngoài, vợ hoặc chồng, hoặc người thân cùng huyết thống bậc một đã cư trú tạm thời 3 năm liên tục có thể lựa chọn diện thường trú.

Điều 14 Hiến pháp đặt điều kiện 7 năm cư trú chính thức, cùng các yêu cầu khác do luật định, để nhập tịch; công dân các nước Trung Mỹ, người Tây Ban Nha và người Ibero-America theo quốc tịch gốc chỉ cần 5 năm. Như vậy, công dân Việt Nam thuộc quy định 7 năm.

DGME hủy diện cư trú tạm thời khi người cư trú vắng mặt quá 2 năm liên tục, trừ khi có ngoại lệ được chứng minh; cả Luật 8764 lẫn Nghị định 43926 đều không đặt số ngày tối thiểu phải có mặt tại Costa Rica. Bảo hiểm của Quỹ Bảo hiểm Xã hội Costa Rica (CCSS) là bắt buộc từ ngày được cấp, không gián đoạn, và được kiểm tra khi cấp thẻ lần đầu và mỗi lần gia hạn.

Lệ phí và thời hạn giải quyết

Nghị định 43926 liệt kê 50 USD khi nộp hồ sơ và 200 USD theo Điều 89 Luật 8764, khoản mà luật quy định cho người không cư trú chuyển diện khi đang ở Costa Rica.

Khi hồ sơ được chấp thuận, người nộp trả phí làm giấy tờ theo mức ghi trong quyết định, 2 khoản 30 USD, khoản 25 USD mà Luật 8764 quy định thu khi cấp và mỗi lần gia hạn (nghị định gọi đây là khoản nộp hằng năm), và một khoản ký quỹ bảo đảm bằng giá một vé mở thời hạn 1 năm về nước xuất xứ, do quyết định chấp thuận ấn định theo quy chế về ký quỹ bảo đảm.

Khi hồ sơ đã đầy đủ, Quy chế Ngoại kiều cho DGME tối đa 3 tháng để quyết định.

Nhập cảnh và nộp hồ sơ đối với công dân Việt Nam

Theo hướng dẫn về thị thực của DGME, có hiệu lực từ ngày 17/11/2025, công dân Việt Nam cần thị thực lãnh sự, có giá trị nhập cảnh một lần và lưu trú tối đa 30 ngày, có thể gia hạn tới 90 ngày, với hộ chiếu còn hạn ít nhất 180 ngày.

Công dân Việt Nam được miễn thị thực này nếu có thị thực nhập cảnh nhiều lần hoặc thẻ cư trú của Hoa Kỳ hoặc Canada, thị thực Schengen loại C hoặc D nhiều lần, hoặc thẻ cư trú của Vương quốc Anh, Liên minh châu Âu (EU), Iceland, Na Uy hoặc Thụy Sĩ cho phép nhập cảnh nhiều lần hoặc còn hạn ít nhất 90 ngày.

Quy chế cấp thị thực yêu cầu người xin thị thực vì mục đích cư trú phải nộp hồ sơ tại DGME trong 30 ngày đầu sau khi nhập cảnh.

Luật 8764 quy định hồ sơ cư trú tạm thời được nộp qua viên chức lãnh sự ở nước ngoài hoặc, nếu không thể, tại các văn phòng của DGME; Nghị định 43926 ưu tiên hồ sơ nhà đầu tư nộp qua các nền tảng số của DGME.

Những điều bài viết này chưa xác lập

Không kiểm tra được trang web đang hoạt động của DGME, nên danh mục hồ sơ nhà đầu tư, bảng lệ phí, thời gian xử lý đã công bố, và mức đầu tư DGME áp dụng cho hồ sơ nộp sau tháng 7/2026 đều chưa được xác lập.

Chưa xác lập được liệu có dự luật gia hạn hay sửa đổi Luật 9996 đang chờ thông qua hay không: Trang web của Quốc hội Costa Rica không phản hồi, và SINALEVI có thể cập nhật chậm hơn công báo. Các nguồn không cho biết ngày cuối của thời hạn là 13 hay 14/7/2026.

Mức đầu tư mà các điều khoản đã bị bãi bỏ của Quy chế Ngoại kiều từng quy định chưa được kiểm tra trên văn bản chính thức.

Quy chế Ngoại kiều yêu cầu đăng ký lãnh sự, trừ khi nước của người nộp không có cơ quan đại diện ngoại giao tại Costa Rica; việc Việt Nam có cơ quan như vậy hay không, và lãnh sự quán Costa Rica nào phục vụ người nộp hồ sơ Việt Nam, đều chưa được xác lập.

Cũng chưa xác lập được cách Bộ Tài chính xử lý các đề nghị hưởng ưu đãi sau tháng 7/2026, thủ tục và chi phí tham gia bảo hiểm CCSS đối với nhà đầu tư, hay cách tính thời gian cư trú tạm thời vào điều kiện nhập tịch. Thời gian xử lý thực tế chưa được biết.