Thị thực nhà đầu tư Monaco

Không đặt ngưỡng vốn cố định; đương đơn nộp thư tham chiếu của một ngân hàng tại Monaco xác nhận đủ nguồn tiền, và chính ngân hàng đó quyết định mức bao nhiêu là đủ.

Tiền tiết kiệm chỉ là một trong bốn cách chứng minh nguồn lực tài chính. Ba cách còn lại là tiền lương, thu nhập từ hoạt động kinh doanh độc lập hay qua công ty, và việc được người thân, vợ chồng hoặc bạn đời sống chung cấp dưỡng.

Điều kiện đi kèm là chỗ ở tại Monaco đủ rộng cho mọi người sống ở đó: Sở hữu nhà, làm giám đốc hay nắm phần vốn của công ty sở hữu nhà, thuê nhà, hoặc ở cùng người thân. Hợp đồng thuê phải đăng ký với Sở Thuế.

Phí cấp thẻ lần đầu là 80 EUR, theo trang thủ tục cập nhật ngày 25/09/2026. Người không thuộc Khu vực Kinh tế châu Âu phải có thị thực định cư dài hạn loại D cho Monaco, xin tại lãnh sự quán Pháp gần nơi cư trú sau cùng của mình, trước khi xin thẻ; không có thị thực thì không nộp được hồ sơ xin thẻ.

Trang thủ tục nêu thêm hai lối khác. Người đã định cư tại Pháp trên một năm thì xin chuyển nơi cư trú tại Đại sứ quán Pháp ở Monaco. Trong trường hợp ngoại lệ, người nước ngoài đã ở Công quốc và có chỗ ở tại đó có thể xin Bộ Nội vụ Monaco cho phép làm thủ tục trực tiếp tại Đại sứ quán Pháp.

Với người đang ở Việt Nam, hồ sơ thị thực Pháp do Đại sứ quán Pháp tại Hà Nội và Tổng Lãnh sự quán Pháp tại Thành phố Hồ Chí Minh xét, và được tiếp nhận theo lịch hẹn tại hai trung tâm TLScontact ở Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh, bất kể người nộp cư trú ở đâu tại Việt Nam.

Giá trị thật của tấm thẻ cư trú Monaco nằm ở phạm vi đi lại mà nó mở ra, và chính cơ quan đặt điều đó lên đầu phần nguyên tắc: Thẻ cư trú Monaco cho phép người giữ đi lại tự do trong không gian Schengen, và với người ngoài Liên minh châu Âu thì thẻ cho nhập cảnh, xuất cảnh và di chuyển trong không gian ấy.

Monaco không thuộc Liên minh châu Âu, nên đây là một quyền mà tấm thẻ mang lại chứ không phải hệ quả đương nhiên của việc cư trú ở Công quốc.

Hai chức năng kỹ thuật đi kèm được cơ quan nêu ngang hàng với quyền đi lại: Thẻ tạo một định danh số để chứng minh danh tính trên các dịch vụ trực tuyến tương thích của Công quốc, và một chữ ký điện tử có giá trị chứng cứ.

Về phạm vi người được cấp, có một lằn ranh tuổi cần biết trước khi tính chuyện đưa cả nhà sang: Thẻ cư trú không cấp cho trẻ dưới mười sáu tuổi. Đổi lại, cơ quan cấp cho trẻ vị thành niên nước ngoài một giấy tờ đi lại riêng để việc đi lại dễ hơn — nên trẻ dưới mười sáu không có thẻ cư trú, nhưng cũng không bị để trắng giấy tờ.

Trang công bố ghi lần cập nhật gần nhất là ngày 28/10/2024.

Sắc lệnh đặt đúng một thời hạn cứng, và nó rơi vào người nộp chứ không vào cơ quan: Điều 2 buộc mọi người nước ngoài trên 16 tuổi, đã ở đúng các điều kiện của Điều 1, phải làm đơn xin thẻ cư trú trong tám ngày kể từ khi tới; người đã ở sẵn tại Công quốc thì phải làm thủ tục ấy chậm nhất tám ngày sau khi tròn mười sáu tuổi.

Không có điều khoản nào buộc cơ quan phải trả lời trong bao lâu, nên quãng chờ không có trần.

Bù lại, sắc lệnh không để người nộp rơi vào khoảng trống: Trong khi chờ được cấp một trong các thẻ nói trên, người nước ngoài chỉ được lưu trú tại Công quốc nếu đang giữ biên nhận tạm của đơn xin phép cư trú, còn hiệu lực, theo đoạn 6 Điều 3.

Tức giấy tạm ấy chính là căn cứ lưu trú hợp pháp của cả quãng chờ, và để nó hết hiệu lực là mất căn cứ.

Nơi nộp cũng được ấn định chứ không để chọn: Điều 3, theo bản sửa của Sắc lệnh số 10.504 ngày 27/03/1992, buộc đơn xin thẻ cư trú phải nộp tại Cục An ninh Công cộng, và người chưa từng được nhận cư trú tại Monaco phải chứng minh mình đáp ứng các điều kiện của Điều 1.

Ba nhóm được miễn hẳn việc làm đơn: Lãnh sự chuyên nghiệp được tiếp nhận cùng gia đình, người giữ thẻ du lịch có giá trị trên lãnh thổ Pháp, và công chức biệt phái theo các công ước Pháp — Monaco.

Cư trú ở đây không đo bằng số ngày phải có mặt mà bằng một thang bậc thẻ, và thang ấy chỉ leo lên được bằng thời gian đã cư trú thật. Sắc lệnh dựng bốn bậc.

Bậc một là thẻ cư trú tạm thời, thời hạn không quá một năm, và còn bị chặn thêm một lần nữa: Thời hạn của thẻ tạm thời không được vượt quá thời hạn của các giấy tờ và thị thực cần có để nhập cảnh và lưu trú tại Công quốc — nghĩa là thẻ Monaco không thể sống lâu hơn tư cách cư trú phía Pháp đứng sau nó.

Bậc hai: Khi người nước ngoài đã cư trú trên ba năm tại Công quốc thì có thể được cấp thẻ cư trú thường, thời hạn ba năm.

Bậc ba dành cho vợ hoặc chồng của người mang quốc tịch Monaco: Cư trú trên một năm thì có thể được cấp thẻ vợ chồng người Monaco, thời hạn năm năm.

Bậc bốn: Trừ các trường hợp nêu ở Điều 8, khi người nước ngoài đã cư trú từ mười năm trở lên thì có thể được cấp thẻ cư trú ưu đãi, thời hạn mười năm.

Chữ phải đọc kỹ ở cả bốn bậc là có thể, không phải đương nhiên: Đủ số năm mới chỉ mở cửa cho việc xét.

Điều kiện của lần xin đầu tiên nằm ở Điều 6 và chỉ có hai nhánh: Hoặc xuất trình giấy phép lao động hay biên nhận thay thế do cơ quan có thẩm quyền cấp, hoặc xuất trình giấy tờ chứng minh phương tiện sinh sống đủ nếu không định hành nghề gì.

Về mức có mặt, Tòa Tối cao Monaco đã phân định trong quyết định số 2021-08 ngày 12/07/2022: Thời gian lưu trú tối thiểu ba tháng tại Công quốc trong năm trước không phải điều kiện gia hạn thẻ cư trú. Theo thông cáo của Tòa, cơ quan vẫn được từ chối cấp thẻ lần đầu hoặc gia hạn khi đơn rõ ràng không có ích, tức khi các dữ kiện về đời sống cá nhân và nghề nghiệp cho thấy người xin không có khả năng lưu trú quá ba tháng tại Công quốc trong năm tới, và khi xét có thể tính tới việc người ấy đã không thực sự lưu trú tại Công quốc trong năm trước.

Hai mốc thủ tục đi kèm thang bậc ấy. Điều 7 buộc đơn gia hạn được nộp trong tháng liền trước ngày thẻ hết hạn, còn trang thủ tục gia hạn của Chính phủ, cập nhật 30/09/2026, ghi người nước ngoài phải gia hạn thẻ chậm nhất vào ngày thẻ hết hạn. Điều 14 buộc người nước ngoài rời Công quốc nộp lại thẻ cư trú tám ngày trước khi đi.

Cuối cùng, người không chứng minh được mình là chủ sở hữu hay người thuê chỗ ở mà mình định ở quá ba tháng thì phải có giấy chứng nhận lưu trú do Cục An ninh Công cộng cấp.

Luật Monaco không có chế định đoàn tụ gia đình, và đây không phải suy đoán: Không văn bản nào trong kho văn bản pháp luật Monaco dùng cụm đoàn tụ gia đình.

Cơ chế thực tế chạy theo chiều khác hẳn: Điều 2 Sắc lệnh Vương quyền số 3.153, sửa năm 1996, buộc mọi người nước ngoài trên 16 tuổi tự nộp đơn xin thẻ cư trú trong vòng tám ngày kể từ khi đến, và ai đang ở sẵn thì nộp chậm nhất tám ngày sau sinh nhật thứ mười sáu.

Trẻ dưới 16 tuổi cư trú tại Công quốc được cấp giấy đi lại theo Điều 4-1, không phải thẻ cư trú. Điều 3 có nhắc tới vợ chồng và các con sống cùng, nhưng đó là nghĩa vụ khai báo hộ tịch của họ trong đơn của chính đương đơn, không phải quyền cấp phép cho người đi kèm.

Điều 6 và Điều 7 đòi mỗi hồ sơ lần đầu phải có giấy phép lao động, hoặc chứng từ chứng minh phương tiện sinh sống đủ nếu người ấy không hành nghề, và điều kiện ấy lặp lại khi xin thẻ cư trú thường cùng khi gia hạn.

Vì vậy mỗi người từ 16 tuổi nộp hồ sơ và chứng từ của riêng mình, nhưng chứng từ ấy không buộc phải là nguồn lực của chính người nộp: Trang thủ tục xin thẻ cư trú của Chính phủ Monaco, cập nhật 25/09/2026, nhận việc được người thân, vợ hoặc chồng, hay người sống chung như vợ chồng bảo trợ là một trong bốn cách chứng minh nguồn lực tài chính, kèm thư bảo trợ theo mẫu và giấy tờ chứng minh nguồn lực của người bảo trợ. Vợ hoặc chồng vì vậy dựa được vào tài chính của người kia, dù vẫn đứng tên một hồ sơ riêng.

Văn bản không nêu ngưỡng tiền nào, không cho đương đơn và cũng không cho người đi kèm. Trang thủ tục cũng không công bố mức tiền gửi ngân hàng tối thiểu nào: Với cách chứng minh bằng tiền tiết kiệm, khoản được coi là đủ do ngân hàng tại Monaco cấp giấy xác nhận đánh giá.

Tư cách mà chương trình này cấp, dù là thị thực hay thẻ cư trú, không thay hộ chiếu của người giữ. Người giữ vẫn đi lại bằng hộ chiếu của nước mình, nên con số dưới đây là của hộ chiếu Monaco và chỉ trở thành của người giữ khi họ được cấp hộ chiếu Monaco.

Theo Passport Index của Prosperous Intelligence, dữ liệu ngày 30/09/2026, hộ chiếu Monaco tới được 187 điểm đến mà không cần xin thị thực lãnh sự trước. Con số ấy gộp ba hình thức nhập cảnh và không tính thị thực điện tử phải xin trước:

Vì vậy đây là thước đo mức đi lại thuận tiện, không phải số nước miễn thị thực theo nghĩa hẹp.

Để đối chiếu, cùng nguồn và cùng cách đếm, hộ chiếu Việt Nam tới được 44 điểm đến. Hai danh sách điểm đến không lồng vào nhau, nên hiệu số chỉ là chỉ dấu chứ không phải danh sách những nơi được mở thêm.

Prosperous Intelligence ghi ngày cho dữ liệu và khuyến nghị xác minh với cơ quan chính thức của nước đến trước khi đi.

Văn bản lập ra giấy phép cư trú Monaco không nói một chữ nào về thuế:

Sắc lệnh Vương quyền số 3.153 ngày 19/03/1964 về điều kiện nhập cảnh và lưu trú của người nước ngoài, còn hiệu lực, lần sửa gần nhất là Sắc lệnh số 8.697 ngày 17/06/2021, gồm hai mươi lăm điều và không dùng các chữ thuế, tài khoá, khoản thu hay thu nhập; chữ cư dân trong văn bản chỉ là tên các loại thẻ cư trú.

Một chi tiết cấu trúc đáng ghi: Cùng ngày 19/03/1964, Monaco ban hành Sắc lệnh số 3.152 lập ra thuế trên lợi nhuận, thế mà văn bản về cư trú vẫn không nhắc tới thuế.

Chế độ thuế thật nằm ở hiệp định song phương với Pháp, và nó là một điều khoản loại trừ chứ không phải ưu đãi. Đó là Điều 7 khoản 1 Hiệp định thuế ngày 18/05/1963, bản đã sửa bởi Điều 2 của Bản sửa đổi (avenant) ngày 26/05/2003, có hiệu lực từ 01/08/2005.

Điều khoản quy định rằng người mang quốc tịch Pháp chuyển nơi ở hoặc nơi cư trú sang Monaco, hoặc không chứng minh được năm năm cư trú thường xuyên tại Monaco tính tới ngày 13/10/1962, vẫn chịu thuế thu nhập cá nhân và thuế bổ sung tại Pháp đúng như thể họ có nơi ở tại Pháp.

Chỉ hai nhóm được loại khỏi quy định ấy, là người thuộc hoặc lệ thuộc Vương thất, và công chức của các cơ quan công Monaco đã cư trú thường xuyên trước 13/10/1962.

Khoản 3 thêm rằng người quốc tịch Pháp chuyển sang Monaco từ 01/01/1989 chịu thuế tài sản của Pháp kể từ 01/01/2002. Điều khoản này chỉ nhằm vào người mang quốc tịch Pháp, không nhằm vào quốc tịch khác, và ô này không viết rộng hơn thế.

Nghĩa vụ chia sẻ dữ liệu thuế thì có thật: Monaco áp dụng chuẩn trao đổi tự động qua Sắc lệnh Vương quyền số 6.208 ngày 20/12/2016, mà tên gọi và Phụ lục I đã được Sắc lệnh Vương quyền số 11.683 ngày 04/12/2025 thay thế từ 01/01/2026.

Phía Việt Nam thì chưa cam kết: Bảng cam kết trao đổi tự động của Diễn đàn Toàn cầu thuộc OECD, cập nhật 30/09/2026, xếp Monaco vào nhóm bắt đầu trao đổi lần đầu chậm nhất năm 2018, còn Việt Nam thuộc nhóm nước đang phát triển không bị yêu cầu cam kết và chưa ấn định năm trao đổi đầu tiên.

Phí hành chính của Monaco không phải một con số mà là một thang bốn bậc, và bậc nào cũng theo cùng một quy luật: Phí gia hạn đúng bằng một nửa phí cấp lần đầu, ở cả bốn hạng thẻ, không trừ hạng nào.

Mọi mức phí dưới đây do Điều 1 Quyết định Bộ trưởng số 2020-814 ngày 30/11/2020 ấn định, có hiệu lực từ 01/01/2021, và trang thủ tục gia hạn cập nhật 30/09/2026 vẫn dẫn quyết định này làm căn cứ thu phí.

Bốn hạng thẻ, phí tính bằng euro (EUR):

Người mới tới nhận hạng tạm thời, hạng duy nhất không đòi thâm niên cư trú. Với hạng ưu đãi, mốc mười năm có thể rút xuống một năm trong những trường hợp riêng.

Ba khoản áp chung cho mọi hạng thẻ, tính bằng euro (EUR):

Hai điều đáng đọc kỹ: Phí đi theo độ dài hiệu lực của thẻ chứ không theo tư cách người xin, nên nhà đầu tư mới tới trả đúng như mọi người mới tới khác; và bản sao 80 EUR đắt bằng một thẻ tạm thời cấp mới, không rẻ hơn lần gia hạn nào. Người dưới 16 tuổi không được cấp thẻ cư trú mà nhận một Giấy Đi lại cho Người nước ngoài Vị thành niên.