Thị thực khởi nghiệp Pháp

Người sáng lập đi bằng thẻ talent-porteur de projet, và thẻ ấy có hai lộ trình cho người lập doanh nghiệp với hai điều kiện tiền khác nhau. Service-Public, cổng thông tin hành chính của Pháp, ghi hai lộ trình này tách bạch.

Lộ trình dự án kinh tế đổi mới là lộ trình của French Tech Visa cho người sáng lập. Lộ trình này không đặt mức vốn đầu tư tối thiểu; điều kiện là dự án được Bộ Kinh tế công nhận là đổi mới, và người nộp có nguồn sống không thấp hơn lương tối thiểu toàn thời gian, tức 22.404,20 EUR mỗi năm trước thuế.

Lộ trình lập doanh nghiệp thì đòi tiền. Dự án phải được cấp vốn tối thiểu 30.000 EUR, bằng tiền tự có hay tiền vay, và người nộp phải có bằng tương đương thạc sĩ trở lên hoặc năm năm kinh nghiệm ở trình độ tương đương, cộng cùng mức nguồn sống như lộ trình kia.

Ở lộ trình lập doanh nghiệp, dự án phải là dự án thật và nghiêm túc; doanh nghiệp có thể là thương mại, thủ công hoặc công nghiệp. Ngoại lệ, việc mua phần vốn dẫn tới quyền kiểm soát một doanh nghiệp có thể được coi là dự án lập doanh nghiệp, tuỳ tính chất của dự án.

Thứ được cấp là thẻ cư trú nhiều năm talent-porteur de projet, thời hạn tối đa bốn năm. Thẻ cho phép ở tại Pháp và hoạt động thương mại gắn với chính dự án đã được chấp thuận.

Trước khi xin thị thực, người nộp phải xin ý kiến của Bộ Kinh tế. Ở lộ trình lập doanh nghiệp, Bộ xét dự án có thật và nghiêm túc hay không; ở lộ trình dự án đổi mới, Bộ xét tính đổi mới của dự án.

Hồ sơ lần đầu còn phải có lý lịch tư pháp của nước mang quốc tịch và bản cam kết tôn trọng các nguyên tắc của nền Cộng hoà có chữ ký. Hoạt động thuộc ngành nghề có điều kiện thì phải nộp thêm giấy phép hành nghề tương ứng.

Người ở ngoài nước Pháp nộp tại cơ quan lãnh sự. Ở dưới mười hai tháng thì thị thực dài hạn có giá trị như thẻ cư trú và phải được xác nhận trực tuyến trong ba tháng sau khi tới; ở từ một năm trở lên thì lãnh sự cấp thị thực ba tháng, và thẻ cư trú xin trực tuyến sau khi tới.

Nếu tỉnh không trả lời trong 60 ngày, sự im lặng ấy là quyết định từ chối ngầm. Người nộp có hai tháng để khiếu nại lên tỉnh trưởng hay Bộ Nội vụ, hoặc khởi kiện ra toà hành chính.

"Passeport talent" không phải một chương trình đơn lẻ mà là một họ giấy phép, và phần kinh tế có bốn lộ trình riêng với bốn ngưỡng riêng. Lộ trình lập doanh nghiệp đòi 30.000 EUR.

Hình thức đầu tư kinh tế trực tiếp đòi một khoản đầu tư tạo lợi ích lâu dài trong doanh nghiệp nhận vốn, gồm góp vốn điều lệ với tỷ lệ trên 10%, đầu tư bất động sản và tăng vốn, lợi nhuận tái đầu tư, hoặc khoản vay nội bộ giữa nhà đầu tư và doanh nghiệp đã đầu tư.

Lộ trình dự án kinh tế đổi mới đòi dự án được một cơ quan công lập công nhận trước, kèm chứng minh nguồn sống tối thiểu bằng lương tối thiểu toàn thời gian tại Pháp. Lộ trình người đại diện pháp nhân đòi mức lương tối thiểu bằng ba lần lương tối thiểu toàn thời gian

Cùng một diện nhưng có hai kết cục khác hẳn nhau sau khi tới Pháp, và ranh giới là mười hai tháng.

Nếu thời gian ở dự kiến dài hơn mười hai tháng, đương sự được cấp thị thực dài hạn mang dòng chữ "passeport talent" kèm dòng "créateur d'entreprise", và trong hai tháng kể từ khi tới Pháp phải nộp hồ sơ xin thẻ cư trú nhiều năm, thời hạn tối đa bốn năm.

Nếu thời gian ở ngắn hơn mười hai tháng, đương sự chỉ được cấp một thị thực dài hạn có giá trị tương đương thẻ cư trú, gọi là VLS/TS, mang dòng chữ "passeport talent" và không có dòng phụ nào, và việc phải làm là validate tấm thị thực ấy trong ba tháng kể từ khi tới Pháp.

Hai thủ tục khác nhau, hai đồng hồ khác nhau, và người đọc lướt rất dễ áp nhầm mốc của bên kia. Thủ tục xin thẻ cư trú nhiều năm làm tại đồn cảnh sát địa phương nơi cư trú, và cả đương đơn lẫn gia đình cùng phải tới trong ba tháng đầu để xin thẻ tương ứng với hoàn cảnh của mình.

Về nội dung cư trú, thẻ này gắn với dự án: Diện créateur d'entreprise đòi một dự án lập doanh nghiệp thật và nghiêm túc tại Pháp, và doanh nghiệp phải thuộc một trong ba loại thương mại, thủ công hoặc công nghiệp, mỗi loại chịu bộ quy tắc riêng của luật Pháp.

Ngoại lệ hiếm được nhắc: Việc mua phần vốn dẫn tới quyền kiểm soát một doanh nghiệp đang tồn tại có thể được coi là một dự án lập doanh nghiệp, tuỳ bản chất và đặc điểm của dự án

Thân nhân được đi cùng và được cấp giấy phép cư trú nhiều năm. Giấy phép ấy cho phép vợ hoặc chồng và con bước sang tuổi 18 được đi làm.

Gia đình đi theo thủ tục rút gọn dành cho gia đình đi kèm, nên không phải qua thủ tục đoàn tụ gia đình.

Theo Service-Public, gia đình đi kèm gồm vợ hoặc chồng và các con chưa thành niên. Họ được ở Pháp trong suốt thời gian người giữ thẻ ở, và mỗi người nhận thẻ cư trú nhiều năm talent-famille.

Trong ba tháng kể từ khi tới Pháp, cả đương đơn lẫn gia đình phải tới đồn cảnh sát địa phương để xin giấy phép cư trú nhiều năm tương ứng với hoàn cảnh của mình.

Tư cách mà chương trình này cấp, dù là thị thực hay thẻ cư trú, không thay hộ chiếu của người giữ. Người giữ vẫn đi lại bằng hộ chiếu của nước mình, nên con số dưới đây là của hộ chiếu Pháp và chỉ trở thành của người giữ khi họ được cấp hộ chiếu Pháp.

Theo Passport Index của Prosperous Intelligence, dữ liệu ngày 30/09/2026, hộ chiếu Pháp tới được 203 điểm đến mà không cần xin thị thực lãnh sự trước. Con số ấy gộp ba hình thức nhập cảnh và không tính thị thực điện tử phải xin trước:

Vì vậy đây là thước đo mức đi lại thuận tiện, không phải số nước miễn thị thực theo nghĩa hẹp.

Để đối chiếu, cùng nguồn và cùng cách đếm, hộ chiếu Việt Nam tới được 44 điểm đến. Hai danh sách điểm đến không lồng vào nhau, nên hiệu số chỉ là chỉ dấu chứ không phải danh sách những nơi được mở thêm.

Prosperous Intelligence ghi ngày cho dữ liệu và khuyến nghị xác minh với cơ quan chính thức của nước đến trước khi đi.

Trang chính thức của thẻ cư trú này không nói gì về thuế thu nhập: Chuỗi thuế xuất hiện hai lần và cả hai đều nằm trong thanh điều hướng chung của cổng, còn năm mươi mốt lần chuỗi tài khoá thì năm mươi lần là tem thuế hoặc lệ phí và chỉ một lần là chứng từ tài khoá xác nhận tư cách doanh nghiệp đổi mới trẻ.

Mà chứng từ ấy thuộc một diện khác, không phải diện người mang dự án.

Khoản duy nhất mang chữ thuế trong quy trình là lệ phí cấp thẻ 350 euro, gồm 50 euro tem thuế và 300 euro lệ phí.

Chương trình không có chế độ thuế riêng. Chế độ ưu đãi cho người chuyển cư tới Pháp nằm ở Điều 155 B Bộ luật Thuế Tổng quát, và cơ quan thuế mô tả nó thế này: Chế độ dành cho những người có nơi cư trú thuế ngoài pháp trong năm năm dương lịch trước năm nhận nhiệm vụ tại doanh nghiệp đặt tại Pháp mà tuyển dụng họ.

Hai lối tuyển duy nhất được nêu: Người làm công được một doanh nghiệp đặt tại Pháp gọi tới trong khuôn khổ luân chuyển nội bộ tập đoàn, hoặc người làm công được gọi trực tiếp từ nước ngoài để đảm nhận một vị trí việc làm tại một doanh nghiệp ở Pháp.

Và đây là hai câu kéo ngược nhau trong cùng một trang, phải đọc cả hai. Câu thứ nhất là điều kiện loại trừ, nguyên văn: Ngược lại, những người tới pháp làm việc theo sáng kiến của chính mình, hoặc đã đặt nơi cư trú tại Pháp vào thời điểm được tuyển, không thể hưởng chế độ người chuyển cư.

Câu thứ hai lại mở một cửa ngược: Chế độ có thể áp cho một người làm công hoặc một người quản lý ngay cả khi người ấy nắm giữ trực tiếp hoặc gián tiếp toàn bộ hay một phần phần vốn hoặc cổ phần của công ty tuyển mình, với điều kiện thù lao chịu thuế ở mục tiền lương và tiền công.

Danh sách người quản lý được đồng hoá với người làm công nằm ở Điều 80 ter điểm b mục 1, 2 và 3:

Trong công ty cổ phần và công ty cổ phần giản thể là chủ tịch hội đồng quản trị, tổng giám đốc, tổng giám đốc uỷ quyền, quản trị viên được uỷ quyền tạm thời và thành viên ban điều hành; trong công ty trách nhiệm hữu hạn thì chỉ giám đốc nắm phần vốn thiểu số hoặc ngang bằng.

Suy ra từ danh sách ấy, giám đốc nắm phần vốn đa số của công ty trách nhiệm hữu hạn nằm ngoài diện.

Phải nói rõ một phép ghép: Việc nối hoàn cảnh người tự mình sang Pháp mở doanh nghiệp theo diện này với câu loại trừ nói trên là một suy luận đặt hai văn bản cạnh nhau, không phải câu của nguồn nào; và chính trang của cơ quan thuế để ngỏ trường hợp ngược lại.

Nội dung ưu đãi, để biết cái đang bàn là gì: Chế độ chạy tới ngày 31 tháng 12 của năm dương lịch thứ tám sau năm nhận nhiệm vụ, ví dụ nhận việc 01/01/2025 thì hưởng tới 31/12/2033. Các khoản được miễn thuế:

Điều kiện duy trì: Mỗi năm phải có tổ ấm hoặc nơi ở chính tại Pháp theo điểm a và b khoản 1 Điều 4 B Bộ luật Thuế Tổng quát, và hành nghề tại Pháp làm hoạt động chính; chế độ chấm dứt nếu rời doanh nghiệp tiếp nhận trước hạn.

Các thông số của chính thẻ cư trú: Ba lối vào là lập doanh nghiệp, dự án kinh tế đổi mới, và đầu tư kinh tế trực tiếp.

Lối lập doanh nghiệp đòi bằng ít nhất tương đương thạc sĩ hoặc năm năm kinh nghiệm cùng cấp, một dự án lập doanh nghiệp thực và nghiêm túc tại Pháp, nguồn sống ít nhất bằng lương tối thiểu năm là 22.404,20 euro, và tài trợ dự án ít nhất 30.000 euro.

Lối đầu tư kinh tế trực tiếp đòi đầu tư đích thân hoặc qua một công ty mà mình điều hành hoặc nắm ít nhất 30% vốn, tạo hoặc giữ việc làm, và đầu tư tài sản hữu hình hay vô hình tại Pháp ít nhất 300.000 euro.

Đọc ô này đúng phạm vi: Trang của cơ quan cấp nói về điều kiện, thủ tục và lệ phí, không nói về thuế thu nhập; trang của cơ quan thuế nói về chế độ Điều 155 B và không nhắc thẻ tài năng, hộ chiếu tài năng hay điều luật cấp thẻ lần nào.

Khoản phải nộp ngoài vốn đầu tư là 350 EUR, và con số này vừa được nâng lên chứ không còn là mức 225 EUR mà nhiều nơi vẫn chép.

Bản hướng dẫn của Service-Public, cổng thông tin hành chính do Tổng cục Thông tin Pháp lý và Hành chính vận hành, bản kiểm ngày 01/06/2026, ghi ở bước sáu của thủ tục về khoản phải trả.

Nếu thẻ cư trú được cấp thì người nộp phải trả 350 EUR bằng tem thuế, gồm lệ phí tem 50 EUR cộng thuế 300 EUR, và chứng từ nộp được đòi đúng lúc nhận thẻ tại tỉnh trưởng.

Mức ấy đứng như nhau ở cả tám nhánh của thẻ tài năng mà bản hướng dẫn liệt kê, trong đó có nhánh người khởi tạo doanh nghiệp và nhánh dự án kinh tế đổi mới — không nhánh nào rẻ hơn hay đắt hơn. Tem thuế mua trên mạng hoặc tại quầy bán thuốc lá.

Hai điều cần nói rõ về phạm vi: Bản hướng dẫn này tính phí ở khâu cấp thẻ cư trú nên không bao gồm lệ phí lãnh sự của thị thực dài hạn nộp ở ngoài nước, và chính bản hướng dẫn nay gọi giấy tờ này là thẻ tài năng chứ không còn dùng tên hộ chiếu tài năng.